Деректер орталықтарын құру саласындағы басшыларды іздеу

2026 жылы Қазақстандағы деректер орталықтарын салу нарығы жасанды интеллект пен цифрлық егемендік стратегиясының тоғысқан нүктесіне айналды. Үкіметтің 2026 жылғы ақпандағы мәлімдемесіне сәйкес, әрқайсысы 50 МВт қуаттылыққа ие төрт кезеңді жасанды интеллект деректер орталықтарын салу жоспары бұл саладағы инвестициялық суперциклді бастады. Бұл ауқымды жобалар басшылық пен техникалық таланттарды іздеуді қарапайым жалдау процесінен стратегиялық басымдыққа айналдырды, бұл қазіргі жалдау үрдістерінде айқын көрінеді. Инвестициялық ауқымның өсуіне байланысты жоғары деңгейлі инженерлер мен басқарушыларды тарту жобаның өміршеңдігі мен несиелік қабілеттілігінің негізгі көрсеткіші болып саналады.

Реттеуіші ортаның өзгеруі кадрлық талаптарды күшейтуде. Жаңа бұйрықтар мен 2026 жылғы 25 ақпандағы № 119 қаулысына сәйкес, жаңа деректер орталықтары Tier III халықаралық стандартына сәйкес келуі және 1,25 деңгейлі энергия тиімділігі коэффициентін (PUE) қамтамасыз етуі тиіс. Бұл өзгерістер нарықта энергия тиімділігін басқаруға және ұлттық техникалық аудиттен өтуге қабілетті мамандарға, сондай-ақ қуат және салқындату жүйелері бойынша сарапшыларға деген сұранысты күрт арттырды. Комплаенс пен қауіпсіздік енді қосымша функция емес, құрылысты жобалау кезеңіндегі негізгі құзырет болып табылады.

Қазақстанның коммерциялық деректер орталықтары нарығы жоғары концентрацияланған, мұнда ірі ұлттық операторлар нарықтың 77 пайыздан астамын басқарады. Сонымен қатар, Сингапурдың GK Hyperscale Ltd компаниясы жүзеге асырып жатқан 1,4 миллиард АҚШ доллары көлеміндегі Орталық Азиядағы ең ірі жоба және Екібастұздағы жаңа «Деректер орталықтары алқабы» (1 ГВт-қа дейінгі энергетикалық потенциалы бар) сияқты мега-жобалар іске қосылуда. Бұл ауқымды құрылыстарды басқару үшін деректер орталығының жобалық менеджерлері мен халықаралық деңгейдегі инженерлер қажет.

Кадрлар қоры мен жұмыс күші динамикасы күрделі кезеңді бастан өткеруде. Астана мен Алматы қалалары нарықтың 75 пайыздан астамын шоғырландырғанымен, Екібастұз сияқты жаңа хабтардың пайда болуы өңірлік таланттар тапшылығын тудыруда. Жылына 200-300 стойка ғана қосылып отырған нарықта сұраныс ұсыныстан озып келеді. Отандық кадрлардың, әсіресе Uptime Institute Tier сертификаттаулары бар мамандардың жетіспеушілігі шетелдік сарапшыларды тартуды талап етеді. Бұл ретте Қазақстандағы басшыларды іздеу стратегиясы тек жергілікті нарықпен шектелмей, жаһандық таланттар пулын қамтуы тиіс.

2026-2030 жылдарға арналған болжам бойынша, жаңадан салынатын (greenfield) жобалар, желілік қауіпсіздік және жасанды интеллект инфрақұрылымы бойынша мамандарға деген сұраныс тұрақты түрде өседі. Энергия тиімділігі және қалпына келтірілетін энергия көздері бойынша білімі бар мамандарға қазірдің өзінде 15-25 пайыздық жалақылық үстеме қолданылуда. Жобалардың сәттілігі құрылыс басталмас бұрын пайдалануға беру (commissioning) жөніндегі мамандарды, соның ішінде пайдалануға беру жөніндегі директорларды және негізгі басқарушы топты алдын ала жасақтауға тікелей байланысты болады.